گاما نوترال Gamma Neutral

«گاما نوترال» به موقعیتی در معاملات آپشن گفته می‌شود که در آن، پرتفوی (سبد دارایی) نسبت به تغییرات بزرگ در قیمت دارایی پایه، ایمن‌سازی شده است. هدف از ایجاد موقعیت گاما نوترال، مدیریت ریسک است؛ به‌طوری‌که نرخ تغییر دلتا (Delta) تقریباً صفر باقی بماند، حتی اگر قیمت دارایی پایه بالا یا پایین برود. این فرآیند را گاما هجینگ (Gamma Hedging) می‌نامند.

گاما نوترال چیست؟

در واقع، پرتفوی گاما نوترال در برابر حساسیت قیمت نسبت به زمان و تغییرات دوم (second-order price sensitivity) محافظت می‌شود.

گاما چیست؟

گاما یکی از «یونانی‌های آپشن» (Options Greeks) است که شامل موارد زیر می‌شود:

• دلتا (Delta): میزان تغییر قیمت آپشن نسبت به تغییر قیمت دارایی پایه.
• گاما (Gamma): نرخ تغییر دلتا نسبت به تغییر قیمت دارایی پایه.
• رو (Rho): حساسیت قیمت آپشن نسبت به نرخ بهره.
• تتا (Theta): حساسیت قیمت آپشن نسبت به گذر زمان.
• وگا (Vega): حساسیت قیمت آپشن نسبت به نوسان‌پذیری (Volatility).

نکات کلیدی

• پرتفوی گاما نوترال موقعیتی است که دلتا آن حتی با تغییرات شدید قیمت دارایی پایه، تغییر نمی‌کند.
• برای رسیدن به گاما نوترال، معمولاً آپشن‌های اضافی به پرتفوی اضافه می‌شود که در جهت مخالف موقعیت فعلی هستند.
• در برخی موارد، معامله‌گران از هجینگ دلتا-گاما (Delta-Gamma Hedging) استفاده می‌کنند تا هم دلتا و هم گاما را خنثی کنند و سود خود را تثبیت نمایند.

مثال ساده

فرض کنید شما یک آپشن خرید (Call Option) روی سهام شرکت X دارید. دلتا این آپشن 0.6 است، یعنی اگر قیمت سهام 1 دلار بالا برود، قیمت آپشن حدود 0.6 دلار افزایش می‌یابد. اما اگر قیمت سهام به شدت بالا یا پایین برود، دلتا تغییر خواهد کرد. این تغییر دلتا توسط گاما اندازه‌گیری می‌شود.

برای اینکه پرتفوی شما نسبت به این تغییرات دلتا ایمن شود، می‌توانید آپشن‌های دیگری اضافه کنید (مثلاً آپشن فروش یا آپشن‌هایی با تاریخ انقضا و قیمت اعمال متفاوت) تا گاما کل پرتفوی شما صفر شود. در این حالت، حتی اگر قیمت سهام تغییر زیادی کند، دلتا پرتفوی شما ثابت می‌ماند.