لمان برادرز Lehman Brothers

Lehman Brothers یکی از بزرگ‌ترین و قدیمی‌ترین بانک‌های سرمایه‌گذاری آمریکا بود که زمانی در رتبه چهارم صنعت بانکداری سرمایه‌گذاری ایالات متحده قرار داشت. این شرکت در ۱۵ سپتامبر ۲۰۰۸ اعلام ورشکستگی کرد؛ رویدادی که به‌عنوان بزرگ‌ترین ورشکستگی تاریخ آمریکا شناخته می‌شود و نقطه‌ای تعیین‌کننده در آغاز بحران مالی جهانی (2008) بود.

چرا لمان برادرز سقوط کرد؟

سقوط لمان عمدتاً به دلیل سرمایه‌گذاری بیش از حد در وام‌های رهنی پرریسک (Subprime Mortgages) بود. با ترکیدن حباب مسکن، ارزش این وام‌ها به شدت کاهش یافت و بازار برای آنها غیرنقدشونده شد.
در نتیجه، لمان با زیان‌های عظیم و کمبود شدید نقدینگی روبه‌رو شد و دیگر قادر به تأمین مالی عملیات خود نبود.

مثال:
وقتی قیمت خانه‌ها سقوط کرد، وام‌گیرندگانی که توان بازپرداخت نداشتند، وام‌ها را رها کردند و ارزش اوراق پشتوانه این وام‌ها تقریباً صفر شد. لمان که میلیاردها دلار از این اوراق داشت، ضربه致ی دریافت کرد.

تلاش‌ها برای نجات لمان چرا شکست خورد؟

با آغاز بحران، جلسات اضطراری با حضور بانک‌های بزرگ و مقامات دولتی تشکیل شد تا شاید خریدار یا سرمایه‌گذار جدیدی پیدا شود.
اما:

• لمان دارایی‌های کافی برای وثیقه‌گذاری نداشت
• وضعیت مالی‌اش بسیار وخیم شده بود
• دولت آمریکا برخلاف مورد نجات AIG و Bear Stearns، حمایت دولتی یا ضمانت مالی ارائه نکرد

در نهایت هیچ خریدار معتبری حاضر نشد ریسک را بپذیرد و شرکت سقوط کرد؛ سقوطی که موجی از شوک و بی‌اعتمادی را به بازارهای جهانی منتقل کرد.

پیامدهای ورشکستگی لمان

ورشکستگی لمان برادرز به‌عنوان یکی از مهم‌ترین جرقه‌های رکود بزرگ (Great Recession) شناخته می‌شود. پس از این رویداد:

• بازارهای جهانی در شوک فرو رفتند
• اعتبار بین‌بانکی تقریباً متوقف شد
• میلیون‌ها نفر شغل خود را از دست دادند
• مقررات سختگیرانه‌تری مانند قانون دود-فرانک (Dodd–Frank Act) برای کنترل ریسک‌های مالی وضع شد

نکات کلیدی

• علت اصلی سقوط آن، ریسک‌پذیری شدید در بازار وام‌های زیربنایی پرخطر و زیان‌های ناشی از آن بود.
• تلاش‌ها برای نجات لمان به دلیل نبود وثیقه کافی و عدم حمایت دولت نتیجه نداد.
• این ورشکستگی یکی از عوامل اصلی رکود بزرگ بود و باعث شد نظارت و مقررات بر صنعت مالی به‌طور چشمگیری افزایش یابد.
• لمان برادرز ابتدا یک فروشگاه کالاهای خشک بود و سپس به تجارت کالا و نهایتاً خدمات مالی گسترش یافت و بیش از ۱۶۴ سال فعالیت داشت تا اینکه در سال ۲۰۰۸ سقوط کرد.