مرابحه Murabaha

این روش جایگزینی برای وام ربوی است، زیرا دریافت بهره (Interest) طبق قوانین شریعت اسلام ممنوع است.
در مرابحه، معامله یک خرید و فروش واقعی است، نه یک وام.

چگونه مرابحه عمل می‌کند؟

در فرآیند مرابحه:

1. مشتری دارایی مورد نیاز خود (مثلاً خودرو یا مواد اولیه) را انتخاب می‌کند.
2. بانک دارایی را به نام خود خریداری می‌کند.
3. بانک آن را با افزوده شدن حاشیه سود به مشتری می‌فروشد.
4. مشتری مبلغ را در قالب اقساط پرداخت می‌کند.
5. مالکیت کامل دارایی معمولاً پس از تسویه کامل اقساط به مشتری منتقل می‌شود.

این روند شبیه اجاره به شرط تملیک است، اما ماهیت آن فروش اقساطی شرعی محسوب می‌شود.

چرا مرابحه در اسلام مجاز است؟

طبق شریعت اسلام:

• وام دارای بهره ممنوع است (ربا).
• اما کسب سود از معامله واقعی مجاز است.

در مرابحه، بانک بهره نمی‌گیرد؛ بلکه دارایی را می‌خرد و با سود مشخص می‌فروشد.
بنابراین، این روش از نظر فقه اسلامی کاملاً مشروع است.

مزیت مرابحه برای بانک و مشتری

• مشتری می‌تواند بدون ورود به قرض ربوی، دارایی مورد نیاز را تهیه کند.
• بانک از طریق سود فروش کسب درآمد می‌کند، نه از بهره.
• قیمت و اقساط از ابتدا شفاف و ثابت هستند.

نکات کلیدی درباره مرابحه

۱) وام‌های دارای بهره در شریعت اسلام ممنوع هستند

مرابحه به‌عنوان جایگزین شرعی برای وام‌های بهره‌دار استفاده می‌شود.

۲) مرابحه نوعی تأمین مالی مبتنی بر بهای تمام‌شده + سود است

سودی که بانک دریافت می‌کند بهره نیست، بلکه سود فروش بر اساس قانون تجارت اسلامی است.

۳) مرابحه یک معامله‌ی فروش است، نه وام

بانک ابتدا دارایی را مالک می‌شود، سپس آن را به مشتری می‌فروشد.

۴) مالکیت نهایی پس از پرداخت کامل منتقل می‌شود

در طول دوره پرداخت اقساط، بانک مالک دارایی است (مشابه Rent-to-Own).

مثال ساده برای درک مرابحه

فرض کنید فردی می‌خواهد یک خودرو بخرد که قیمت آن ۲۰,۰۰۰ دلار است.

• بانک خودرو را خریداری می‌کند.
• سپس آن را با ۲۲,۰۰۰ دلار (شامل ۲,۰۰۰ دلار سود مشخص) به مشتری می‌فروشد.
• مشتری این مبلغ را در ۲۴ قسط ماهانه پرداخت می‌کند.

در این حالت، ۲,۰۰۰ دلار سود تجارت است، نه بهره بانکی.