نرخ بازیابی (Recovery Rate)

👉 یعنی وام‌دهنده ۶۰٪ از پول خود را بازیابی کرده است.

چرا نرخ بازیابی مهم است؟

این شاخص نقش مهمی در تصمیم‌گیری‌های مالی دارد:

• ارزیابی ریسک اعتباری:
  نشان می‌دهد احتمال ضرر چقدر است

• قیمت‌گذاری وام‌ها:
  اگر نرخ بازیابی پایین باشد ➜ نرخ بهره بالاتر تعیین می‌شود

• محاسبه زیان مورد انتظار (Expected Loss)

• مدیریت پرتفوی اعتباری بانک‌ها

عوامل مؤثر بر Recovery Rate

1. اولویت بدهی (Debt Seniority)

• بدهی ارشد (Senior Debt):
  اول پرداخت می‌شود ➜ نرخ بازیابی بالاتر
• بدهی پایین‌تر (Junior Debt):
  ریسک بالاتر ➜ نرخ بازیابی کمتر

2. وجود وثیقه (Collateral)

• اگر وام دارای وثیقه باشد ➜ بازیابی بیشتر
• بدون وثیقه ➜ بازیابی کمتر

3. شرایط اقتصادی (Macroeconomic Conditions)

• در رکود اقتصادی ➜ کاهش ارزش دارایی‌ها ➜ کاهش نرخ بازیابی
• در رونق اقتصادی ➜ افزایش نرخ بازیابی

4. ساختار مالی شرکت

• شرکت‌هایی با بدهی زیاد ممکن است نرخ بازیابی پایین‌تری داشته باشند

ارتباط Recovery Rate با زیان اعتباری

نرخ بازیابی مستقیماً با مفهوم زیان مرتبط است:

• زیان = 1 − Recovery Rate

✅ مثال:

• Recovery Rate = 60٪
• زیان = 40٪

کاربردهای عملی

• بانک‌ها برای ارزیابی وام‌ها
• سرمایه‌گذاران در اوراق بدهی
• شرکت‌های بیمه اعتباری
• تحلیل نکول (Default Analysis)

مثال واقعی در تصمیم‌گیری

فرض کنید دو نوع وام وجود دارد:

✅ نتیجه:

• وام دوم نرخ بهره بالاتری خواهد داشت

مزایا و محدودیت‌ها

مزایا:

• ابزار مهم برای تحلیل ریسک
• کمک به تصمیم‌گیری مالی
• قابل استفاده در مدل‌های اعتباری

محدودیت‌ها:

• پیش‌بینی دقیق آن دشوار است
• وابسته به شرایط بازار
• تغییرپذیر در طول زمان

نکات کلیدی (Key Takeaways)

• نرخ بازیابی درصدی از بدهی نکول‌شده است که بازگردانده می‌شود
• از تقسیم مبلغ بازیابی‌شده بر کل بدهی محاسبه می‌شود
• بدهی‌های ارشد معمولاً نرخ بازیابی بالاتری دارند
• به شرایط اقتصادی و وثیقه وابسته است
• نقش مهمی در تعیین نرخ بهره و مدیریت ریسک دارد