اوراق قرضه رهنی Mortgage Bond

این نوع اوراق از دید سرمایه‌گذاری ایمن‌تر از اوراق قرضه شرکتی (Corporate Bonds) محسوب می‌شود، اما همین امنیت بیشتر باعث می‌شود بازدهی کمتری نسبت به آن‌ها داشته باشد.

اوراق رهنی معمولاً در بازارهای ثانویه معامله می‌شوند و گزینه‌ای باثبات و تولیدکننده درآمد به‌شمار می‌آیند؛ هرچند ریسک‌هایی نیز دارند—مانند اتفاقاتی که در بحران مالی ناشی از وام‌های ساب‌پرایم مشاهده شد.

مثال:
اگر شرکت X اوراق قرضه‌ای منتشر کند که پشتوانه آن مجموعه‌ای از املاک تجاری باشد، درصورت ورشکستگی شرکت، این املاک می‌توانند فروخته شوند و بخشی یا تمام بدهی به سرمایه‌گذاران بازگردانده شود.

نکات کلیدی درباره Mortgage Bond

1. پشتوانه‌دار بودن بر پایه دارایی واقعی

اوراق رهنی از طریق املاک و مستغلات تضمین می‌شوند.
این یعنی پشت اوراق، یک دارایی واقعی با ارزش قابل فروش وجود دارد.

مثال:
پشتوانه اوراق می‌تواند شامل خانه‌ها، آپارتمان‌ها یا ساختمان‌های اداری باشد.

2. امنیت بیشتر، بازده کمتر

چون ریسک نکول با وجود دارایی پشتوانه کم‌تر است، این اوراق نرخ بازده پایین‌تر نسبت به اوراق شرکتی بدون وثیقه دارند.

مثال:
یک اوراق شرکتی ممکن است ۸٪ بازده دهد، اما اوراق رهنی ۵٪؛ زیرا ریسک آن کمتر است.

3. تبدیل وام‌های فردی به اوراق بهادار (Securitization)

در فرآیند اوراق‌سازی یا Securitization، وام‌های مسکن متعدد در یک بسته تجمیع شده و به‌صورت Mortgage-Backed Securities در بازار فروخته می‌شوند.

مثال:
ده‌ها وام مسکن یک محله در یک بسته جمع شده و به سرمایه‌گذاران فروخته می‌شود.

4. نقش بحران مالی در ریسک‌های اوراق رهنی

بحران مالی ۲۰۰۸ که ناشی از اوراق رهنی با کیفیت پایین (Subprime) بود، نشان داد که این ابزارها با وجود امنیت ظاهری همچنان می‌توانند پرتلاطم و پرریسک باشند.

مثال:
وام‌گیرندگان ساب‌پرایم توان بازپرداخت نداشتند، دارایی‌ها بیش از حد ارزش‌گذاری شده بودند و کل سیستم دچار سقوط شد.

5. ضرورت ارزیابی کیفیت دارایی‌های پشتوانه

سرمایه‌گذاران باید کیفیت املاک و وام‌های تشکیل‌دهنده اوراق را بررسی کنند تا ریسک نکول را بهتر بسنجند.

مثال:
اگر وام‌ها به افراد با اعتبار پایین داده شده باشد، حتی با وجود پشتوانه، ریسک زیاد است.