رشد برون‌ زا Exogenous Growth

رشد برون‌ زا، یکی از اصول کلیدی نظریه اقتصادی نئوکلاسیک، بیان می‌کند که رشد اقتصادی توسط پیشرفت فناوری مستقل از نیروهای اقتصادی تقویت می‌شود.

رشد برون‌ زا چیست؟

رشد برون‌زا (Exogenous Growth) به مدلی از رشد اقتصادی گفته می‌شود که در آن عوامل خارجی و خارج از کنترل سیستم اقتصادی باعث رشد می‌شوند. این مدل‌ها معمولاً بر پایه نظریه‌های نئوکلاسیک هستند، مانند مدل رشد سولو (Solow Growth Model).

مثال ساده از رشد برون‌زا:

فرض کنید کشوری دارای منابع انسانی و سرمایه مشخصی است. حال اگر:

• فناوری جدیدی از خارج وارد شود (مثلاً از طریق واردات یا سرمایه‌گذاری خارجی)
• یا کمک‌های مالی بین‌المللی دریافت کند
• یا جمعیت آن به‌طور طبیعی افزایش یابد

در این صورت، رشد اقتصادی کشور به‌واسطه عواملی رخ داده که درون سیستم اقتصادی آن کشور تولید نشده‌اند. این رشد، برون‌زا محسوب می‌شود.

مثال واقعی:

در مدل سولو، نرخ رشد فناوری (که نماد آن A است) به‌عنوان یک عامل برون‌زا در نظر گرفته می‌شود. یعنی:

اقتصاد نمی‌تواند نرخ رشد فناوری را کنترل کند، بلکه آن را به‌عنوان یک داده خارجی می‌پذیرد.

مقایسه با رشد درون‌زا (Endogenous Growth):

نکات کلیدی

• رشد برون‌زا، یکی از اصول کلیدی نظریه اقتصادی نئوکلاسیک، بیان می‌کند که رشد اقتصادی توسط پیشرفت فناوری مستقل از نیروهای اقتصادی تقویت می‌شود.
• مدل رشد برون‌زا، تولید، بازده نزولی سرمایه، نرخ پس‌انداز و متغیرهای فناوری را برای تعیین رشد اقتصادی در نظر می‌گیرد.
• هر دو مدل رشد برون‌ زا و درون‌ زا بر نقش پیشرفت فناوری در دستیابی به رشد اقتصادی پایدار تأکید دارند.
• مدل رشد درون‌زا با مدل رشد برون‌زا متفاوت است، زیرا نشان می‌دهد که نیروهای درون سیستم اقتصادی منجر به ایجاد فضایی برای پیشرفت فناوری می‌شوند.