راز تجاری (Trade Secret)
| Term | شرح |
|---|---|
| راز تجاری (Trade Secret) | راز تجاری (Trade Secret) به هر نوع اطلاعات محرمانه و ارزشمند یک شرکت گفته میشود که در اختیار عموم قرار ندارد و به دلیل محرمانه بودن، برای کسبوکار مزیت رقابتی ایجاد میکند. این اطلاعات میتوانند شامل فرمولها، فرآیندها، روشهای تولید، تکنیکها، الگوریتمها، استراتژیهای بازاریابی، فهرست مشتریان یا هر دانش اختصاصی باشند که به موفقیت شرکت کمک میکنند. راز تجاری (Trade Secret) چیست؟به زبان ساده، راز تجاری اطلاعاتی است که اگر رقبا به آن دسترسی پیدا کنند، ممکن است بخشی از مزیت رقابتی شرکت از بین برود. راز تجاری چگونه کار میکند؟شرکتها برای حفظ برخی اطلاعات مهم، به جای ثبت اختراع (Patent)، آنها را محرمانه نگه میدارند. دلیل این کار آن است که ثبت اختراع مستلزم افشای جزئیات اختراع به عموم است، اما راز تجاری تا زمانی که محرمانه باقی بماند میتواند بدون محدودیت زمانی از شرکت محافظت کند. به همین دلیل بسیاری از شرکتهای بزرگ جهان از استراتژی حفاظت از اسرار تجاری استفاده میکنند. چه اطلاعاتی میتواند راز تجاری باشد؟انواع مختلفی از اطلاعات میتوانند به عنوان راز تجاری شناخته شوند:
شرایط قانونی راز تجاریبرای اینکه اطلاعات از نظر قانونی به عنوان راز تجاری شناخته شوند، معمولاً باید چند شرط اساسی را داشته باشند: محرمانه بودن اطلاعاتاطلاعات نباید در اختیار عموم مردم قرار داشته باشد. اگر اطلاعات بهراحتی قابل دسترسی باشند، دیگر راز تجاری محسوب نمیشوند. ارزش اقتصادیمحرمانه بودن اطلاعات باید برای شرکت ارزش اقتصادی ایجاد کند. به عبارتی، این اطلاعات باید مزیتی برای کسبوکار ایجاد کنند. تلاش برای حفظ محرمانگیشرکت باید اقدامات منطقی و معقولی برای حفاظت از اطلاعات انجام دهد. مانند:
مثالهای مشهور از راز تجاریفرمول نوشابه کوکاکولایکی از مشهورترین نمونههای راز تجاری در جهان، فرمول ساخت نوشابه Coca-Cola است. این فرمول بیش از یک قرن محرمانه باقی مانده و هرگز به عنوان ثبت اختراع منتشر نشده است. الگوریتمهای موتورهای جستجوبسیاری از شرکتهای فناوری بخشهایی از الگوریتمهای خود را به عنوان راز تجاری حفظ میکنند. فهرست مشتریاندر بسیاری از شرکتها، اطلاعات مشتریان و شرکای تجاری جزو ارزشمندترین اسرار تجاری محسوب میشوند. تفاوت راز تجاری و ثبت اختراعبسیاری از افراد راز تجاری را با ثبت اختراع اشتباه میگیرند. راز تجاری (Trade Secret)
ثبت اختراع (Patent)
مزایای راز تجاریحفاظت نامحدود زمانیبرخلاف پتنت، مدت مشخصی برای پایان حمایت وجود ندارد. تا زمانی که اطلاعات محرمانه باقی بمانند، حفاظت نیز ادامه دارد. عدم نیاز به ثبت رسمیثبت اختراع میتواند هزینهبر و زمانبر باشد، اما راز تجاری معمولاً به ثبت دولتی نیاز ندارد. محافظت از اطلاعات حساسبرخی فناوریها یا فرمولها در صورت افشای عمومی ارزش خود را از دست میدهند. راز تجاری از چنین اطلاعاتی محافظت میکند. معایب راز تجاریاحتمال افشااگر اطلاعات به هر دلیلی فاش شوند، معمولاً حفاظت از آنها دشوار خواهد بود. مهندسی معکوسرقبا ممکن است از طریق مهندسی معکوس (Reverse Engineering) به فناوری یا فرآیند موردنظر دست پیدا کنند. وابستگی به امنیت داخلیشرکت باید دائماً از اطلاعات محرمانه خود محافظت کند. سرقت اسرار تجاری چیست؟سرقت راز تجاری زمانی رخ میدهد که شخص یا سازمانی بدون مجوز به اطلاعات محرمانه دسترسی پیدا کند یا آن را افشا نماید. نمونهها:
در بسیاری از کشورها این اقدامات میتوانند پیامدهای مدنی و کیفری داشته باشند. نقش قرارداد محرمانگی (NDA)بسیاری از شرکتها برای حفاظت از اسرار تجاری از قرارداد عدم افشا یا Non-Disclosure Agreement (NDA) استفاده میکنند. این قرارداد افراد را متعهد میکند:
اهمیت راز تجاری در اقتصاد امروزدر اقتصاد دانشبنیان و دیجیتال، ارزش بسیاری از شرکتها به دانش، فناوری و اطلاعات اختصاصی آنها وابسته است. به همین دلیل اسرار تجاری در صنایع مختلف اهمیت ویژهای دارند:
در بسیاری از موارد، بخش بزرگی از ارزش یک شرکت ناشی از همین داراییهای نامشهود است. جمعبندیراز تجاری (Trade Secret) به اطلاعات محرمانه و ارزشمندی گفته میشود که به یک شرکت مزیت رقابتی میدهند و در اختیار عموم قرار ندارند. فرمولها، فرآیندهای تولید، فناوریهای اختصاصی، اطلاعات مشتریان و استراتژیهای تجاری از مهمترین نمونههای اسرار تجاری هستند. برای برخورداری از حمایت قانونی، این اطلاعات باید محرمانه باشند، ارزش اقتصادی داشته باشند و شرکت اقدامات معقولی برای حفاظت از آنها انجام داده باشد. برخلاف پتنت، راز تجاری نیازی به افشای عمومی ندارد و تا زمانی که محرمانه باقی بماند میتواند ارزش خود را حفظ کند.
کلیک ها - 13
Synonyms:
راز تجاری,Trade Secret |