بازده رول Roll Yield

به زبان ساده:
وقتی یک قرارداد آتی را می‌بندید و یک قرارداد جدید می‌خرید، تفاوت قیمت بین این دو می‌تواند سود یا زیان ایجاد کند که به آن بازده رول می‌گویند.

چرا بازده رول به‌وجود می‌آید؟

بازده رول به ساختار قیمت‌ها در بازار آتی بستگی دارد، به‌ویژه به دو حالت مهم:

1. بکواردیشن (Backwardation) → بازده رول مثبت

در این حالت:

• قیمت قراردادهای کوتاه‌مدت بیشتر از قراردادهای بلندمدت است

✅ نتیجه:
وقتی قرارداد جدید ارزان‌تر خریداری می‌کنید → سود به دست می‌آورید

✅ مثال:

• قرارداد کوتاه‌مدت = 105 دلار
• قرارداد بلندمدت = 100 دلار

➡️ خرید ارزان‌تر → سود = بازده رول مثبت

2. کانتانگو (Contango) → بازده رول منفی

در این حالت:

• قیمت قراردادهای بلندمدت بیشتر از قراردادهای کوتاه‌مدت است

✅ نتیجه:
باید قرارداد جدید را گران‌تر بخرید → زیان ایجاد می‌شود

✅ مثال:

• قرارداد کوتاه‌مدت = 100 دلار
• قرارداد بلندمدت = 105 دلار

➡️ خرید گران‌تر → زیان = بازده رول منفی

هدف استفاده از Roll Yield

معامله‌گران قراردادهای آتی معمولاً:

• نمی‌خواهند دارایی واقعی (مثلاً نفت یا طلا) را تحویل بگیرند
• بنابراین قبل از سررسید، قرارداد را «رول» می‌کنند

در این فرآیند:

• بازده رول به یکی از منابع اصلی سود یا زیان تبدیل می‌شود

اجزای سود در معاملات آتی

در معاملات Futures، سود از دو بخش تشکیل می‌شود:

1. تغییر قیمت دارایی (Price Return)

افزایش یا کاهش قیمت دارایی پایه

2. بازده رول (Roll Yield)

سود یا زیان ناشی از جایگزینی قراردادها

✅ مثال:
ممکن است قیمت دارایی ثابت بماند، اما شما فقط از طریق رول کردن سود کنید.

چه عواملی بر بازده رول تأثیر می‌گذارند؟

1. ساختار بازار (Backwardation / Contango)

مهم‌ترین عامل

2. نرخ بهره

می‌تواند بر شکل منحنی قیمت اثر بگذارد

3. هزینه نگهداری (Storage Costs)

مخصوصاً در کالاها مثل نفت و طلا

✅ مثال:
در بازار نفت، هزینه ذخیره‌سازی می‌تواند باعث ایجاد کانتانگو شود.

ریسک‌های بازده رول

1. تغییر ساختار بازار

ممکن است بازار از Backwardation به Contango تغییر کند

2. هزینه معاملات

کارمزدها و اسپرد قیمتی

3. پیش‌بینی اشتباه روند

اگر بازار برخلاف انتظار حرکت کند، زیان ایجاد می‌شود

مثال کاربردی ساده

فرض کنید شما در بازار نفت فعالیت می‌کنید:

• قرارداد نزدیک: 100 دلار
• قرارداد دورتر: 95 دلار (Backwardation)

➡️ هنگام رول کردن:

• قرارداد ارزان‌تر می‌خرید
  ➡️ سود → بازده رول مثبت

جمع‌بندی مفهومی

بازده رول یکی از مفاهیم مهم در بازار آتی است که:

• از تفاوت قیمت بین قراردادها ایجاد می‌شود
• در شرایط Backwardation سودآور است
• در شرایط Contango می‌تواند زیان‌بار باشد

در واقع:
Roll Yield یعنی سود یا زیان حاصل از «تعویض قراردادها» در بازار آتی