رانتجویی (Rent Seeking)
| Term | شرح |
|---|---|
| رانتجویی (Rent Seeking) | رانتجویی (Rent Seeking) یک مفهوم در اقتصاد است که توسط اقتصاددان «گوردون تولاک» معرفی شد و به حالتی اشاره دارد که افراد یا شرکتها تلاش میکنند بدون ایجاد ارزش واقعی یا افزایش تولید، به سود و ثروت دست پیدا کنند. رانتجویی (Rent Seeking) چیست؟این کار معمولاً از طریق دستکاری قوانین، نفوذ سیاسی یا دریافت امتیازات ویژه مثل یارانهها، معافیتهای مالیاتی یا قوانین حمایتی انجام میشود. مفهوم ساده رانتجوییدر رانتجویی، درآمد حاصل از کار مفید یا تولید نیست، بلکه از طریق کسب امتیاز خاص یا محدود کردن رقابت به دست میآید. مثال:
چگونه Rent Seeking اتفاق میافتد؟رانتجویی معمولاً از طریق روشهای زیر رخ میدهد:
انواع رایج رانتجویی1. دریافت یارانه دولتیشرکتها بدون ایجاد ارزش واقعی، از منابع عمومی استفاده میکنند. 2. محدود کردن رقابتبا ایجاد قوانین خاص، ورود رقبا سختتر میشود. 3. سوءاستفاده از مجوزها (Licensing)برخی صنوف با سختگیرانه کردن مجوزها، تعداد رقبا را کاهش میدهند. مثال: اگر صدور مجوز یک شغل عمداً سخت شود، فقط تعداد کمی فعالیت میکنند و درآمد آنها افزایش مییابد. تفاوت رانتجویی و فعالیت اقتصادی سالمفعالیت سالم
رانتجویی
پیامدهای رانتجوییرانتجویی اثرات منفی زیادی بر اقتصاد دارد: ایجاد ناکارآمدی در بازارمنابع بهجای تولید، صرف کسب امتیاز میشوند. افزایش قیمتهابا کاهش رقابت، مصرفکنندگان هزینه بیشتری پرداخت میکنند. هدررفت منابع عمومیپول مالیاتدهندگان صرف منافع گروههای خاص میشود. مثال واقعی
رابطه رانتجویی با «رانت اقتصادی»رانت اقتصادی (Economic Rent) درآمدی است که بدون مشارکت در تولید یا ایجاد ارزش به دست میآید، و رانتجویی راهی برای دستیابی به این نوع درآمد است. نکات کلیدی (Key Takeaways)
کلیک ها - 6
Synonyms:
رانتجویی,Rent Seeking |